Dostatek szybkiej pamięci
Wielki test pamięci RAM DDR2
Spis treści
- 1
Omówienie typów pamięci RAM
- 3
Najistotniejsze pojęcia związane z RAM
- 5
Geil Evo One DDR2 800MHz CL4 2x2GB Dual
- 7
OCZ SLI Ready Edition DDR2 800MHz CL4 2x2GB Dual
- 9
Patriot LLK PC6400 DDR2 800MHz CL4 4x1GB Dual
- 11
Patriot VIPER Extreme Performance DDR2 800MHz CL4 2x2GB Dual
- 13
Wyniki CL4
- 15
Podkręcanie
System chłodzenia pamięci Ram
Warto zwrócić uwagÄ™ na zastosowany system chÅ‚odzenia pamiÄ™ci. WÅ›ród testowanych tutaj modeli jedynie produkt Geil Black Dragon nie posiadaÅ‚ radiatorów odprowadzajÄ…cych ciepÅ‚o.
CiepÅ‚o w nich odbierane jest przez powietrze bezpoÅ›rednio opÅ‚ywajÄ…ce ukÅ‚ady scalone. PozostaÅ‚e modele posiadajÄ… różnego typu radiatory: od najprostszych, Å›ciÅ›le przylegajÄ…cych do powierzchni caÅ‚ej pÅ‚ytki drukowanej (np. Patrioty LLK) poprzez dziurkowane zapewniajÄ…ce wentylacjÄ™ na wzór najwydajniejszych samochodowych tarcz hamulcowych (jak w modelu OCZ SLI Ready Edition), aż po moduÅ‚y G.Skill PI bÄ…dź Patriot Viper wyposażone w specjalne grzebienie wyciÄ…gniÄ™te ponad moduÅ‚y odprowadzajÄ…ce ciepÅ‚o na powierzchniÄ™.
Ewenementem sÄ… natomiast pamiÄ™ci OCZ Reaper HPC korzystajÄ…ce z rurek z cieczÄ…. PamiÄ™ci z radiatorami majÄ… jednÄ… istotnÄ… wadÄ™. Gdy sÄ… zainstalowane w pÅ‚ycie gÅ‚ównej to przylegajÄ… ciasno do siebie. Tak dzieje siÄ™ w przypadku montażu moduÅ‚ów OCZ Reaper HPC gdzie wÅ‚ożenie 4 moduÅ‚ów na raz jest iÅ›cie wyczynowym osiÄ…gniÄ™ciem.
W takiej sytuacji odbieranie ciepÅ‚a z radiatorów jest mocno utrudnione. Sytuacja staje siÄ™ jeszcze gorsza gdy zamontujemy 4 moduÅ‚y a miÄ™dzy ich parami nie ma zaÅ› odstÄ™pów. Wówczas Å›rodkowe moduÅ‚y nie maja zapewnionego skutecznego chÅ‚odzenia.
W takiej sytuacji lepsze jest zastosowanie moduÅ‚ów bez radiatorów.
Buńczuczne nalepki na radiatorach
WÅ›ród testowanych tutaj modeli wiÄ™kszość dysponuje opóźnieniami typu 4-4-4-12 T2, przy czÄ™stotliwoÅ›ci 800MHz.
CzÄ™sto jednak siÄ™ zdarza że mimo nalepek informujÄ…cych o zastosowanych timingach pÅ‚yta gÅ‚ówna potrafi sama ustawić wolniejsze parametry, ponieważ odczytuje je z profilu SPD.
Ciekawym faktem jest też to iż niektóre, najszybsze pamiÄ™ci na rynku majÄ… wpisane ustawienia w SPD dla czÄ™stotliwoÅ›ci rzÄ™du 500MHz, ale jednak brakuje przy tym wpisów dla mniejszych czÄ™stotliwoÅ›ci.
Z drugiej strony jeÅ›li dany producent gwarantuje nam że dany model pamiÄ™ci bÄ™dzie pracowaÅ‚ z krótszymi opóźnieniami to w takim wypadku deklaruje siÄ™ że tak bÄ™dzie.
Zapewne będzie trzeba wtedy ręcznie ustawić takowe parametry w BIOSIE - w odpowiednich opcjach temu służących.
Dlatego ważnym jest aby producent umieszczał na opakowaniu - najlepiej na samym module RAM informacje gwarantowanych możliwościach danego modułu RAM.
W tym miejscu należy obowiÄ…zkowo zaznaczyć że standard JEDEC definiujÄ…cy parametry pracy okreÅ›la wartość napiÄ™cia zasilajÄ…cego na poziomie 1.8-1.9v. Jest to niezwykle istotny fakt kiedy dane nam jest korzystać z taÅ„szych pÅ‚yt gÅ‚ównych które nie pozwalajÄ… na zmianÄ™ napiÄ™cia zasilajÄ…cego.
W ich przypadku zastosowanie chociażby moduÅ‚ów OCZ Reaper HPC 800MHz 4-4-4-12 2.3v spowoduje pogorszenie osiÄ…gów, oraz co bardziej przykre - nie pozwoli nam na uruchomienie naszego komputera.
Profile EPP
EPP to skrót od Enhanced Performance Profile.
NajproÅ›ciej ujmujÄ…c, jest to zbiór odgórnie ustalonych parametrów pracy pamiÄ™ci, które po aktywowaniu EPP w BIOS pÅ‚yty gÅ‚ównej, zostajÄ… automatycznie ustawiane.
W odróżnieniu od SPD (Serial Presence Detect), który także zawiera zestaw informacji (timingów) dla danej czÄ™stotliwoÅ›ci pracy, które pÅ‚yta wprowadza automatycznie, zgodnie ze wzorcem, zapisana jest tu także zalecana wartość napiÄ™cia (dobierane przez platformÄ™) oraz CR (Command Rate).
Poza tym EPP, identycznie jak SPD, zawiera również dane na temat podstawowych timingów. Historia Enhanced Performance Profile jest dosyć nowa.
Technologia ta zostaÅ‚a opracowana przez firmÄ™ Corsair i nVidia. Dodatkowe informacje zapisane sÄ… w pamiÄ™ci EEPROM, standardowo znajduje siÄ™ w niej jedynie SPD, a ponad poÅ‚owa jej caÅ‚kowitej pojemnoÅ›ci: 256 bajtów marnuje siÄ™.
Cel wprowadzenia EPP wydaje siÄ™ dosyć jasny. Organizacja standaryzacyjna JEDEC, nie uznaÅ‚a do tej pory ukÅ‚adów taktowanych z czÄ™stotliwoÅ›ciÄ… powyżej 800MHz jako standard dla moduÅ‚ów. EPP jest pod tym wzglÄ™dem ujednoliceniem i gwarancjÄ…, że pamiÄ™ci taktowane przykÅ‚adowo z zegarem 1000MHz, bÄ™dÄ… wspóÅ‚pracowaÅ‚y z naszÄ… pÅ‚ytÄ…. OczywiÅ›cie należy w tym wypadku dodać, że jedynie ukÅ‚ady nForce 590SLI i nowsze ze stajni nVidia, gwarantujÄ… wsparcie dla EPP.
Niezbędne jest także aby BIOS wspierał EPP.
Reasumując - do poprawnego działania Enhanced Performance Profile muszą zostać spełnione trzy warunki: pamięć EPP, chipset obsługujący profile oraz BIOS płyty.
PamiÄ™ci posiadajÄ…ce nadmiarowe informacje EPP oznaczane sÄ… czÄ™sto przez producentów jako SLI-Ready.
Układ SPD
SPD (Serial Presence Detect) to niewielki ukÅ‚ad EEPROM na każdym z moduÅ‚ów pamiÄ™ci. Jego pojemność to 256 bajtów.
Producent pamiÄ™ci, zgodnie z zaleceniami JEDEC, zapisuje w SPD informacje na temat parametrów pamiÄ™ci (wielkość, czÄ™stotliwość, timingi, napiÄ™cie), datÄ™ wytworzenia, numer seryjny, nazwÄ™ moduÅ‚u oraz swojÄ…. W przypadku pamiÄ™ci standardowych sÄ… to zarówno domyÅ›lne, jak i nominalne parametry jej pracy.
Natomiast pamiÄ™ci wyczynowe czÄ™sto w SPD majÄ… zapisane dużo sÅ‚absze parametry pracy niż te, które deklaruje producent.
W ten sposób pamięć ustawia swoje parametry na niższe, by zapewnić kompatybilność pracy przy pierwszym uruchomieniu.
Dlatego też, by móc skorzystać z peÅ‚nej wydajnoÅ›ci, pamiÄ™ciom należy rÄ™cznie ustawić parametry.
Kompatybilność
Pomimo obecnoÅ›ci standardów może okazać siÄ™, że dana pamięć nie do koÅ„ca poprawnie wspóÅ‚pracuje z naszÄ… pÅ‚ytÄ… gÅ‚ównÄ…. Dotyczy to przede wszystkim pamiÄ™ci wyczynowych, które pracujÄ… z wyższymi taktowaniami niż te, okreÅ›lone w standardach JEDEC.
Również podczas produkcji pamiÄ™ci stosuje siÄ™ drobne modyfikacje w budowie moduÅ‚ów DIMM tak, by uzyskać jak najwyższÄ… wydajność, a by jednak nadal byÅ‚y one kompatybilne. Jednak nie w każdym przypadku tak jest. Producenci pÅ‚yt gÅ‚ównych testujÄ… moduÅ‚y pamiÄ™ci i modyfikujÄ… odpowiednio BIOS-y pÅ‚yt gÅ‚ównych tak, by zagwarantować poprawnÄ… wspóÅ‚pracÄ™ pamiÄ™ci.
Przekonaliśmy się o tym kilkukrotnie, kiedy to okazało się, że wymiana BIOS-u na nowszy powoduje lepszą (czy też poprawną) pracę pamięci. Dotyczyło to przede wszystkim tych najszybszych modeli.
Warto zwrócić uwagÄ™ na zastosowany system chÅ‚odzenia pamiÄ™ci. WÅ›ród testowanych tutaj modeli jedynie produkt Geil Black Dragon nie posiadaÅ‚ radiatorów odprowadzajÄ…cych ciepÅ‚o.
CiepÅ‚o w nich odbierane jest przez powietrze bezpoÅ›rednio opÅ‚ywajÄ…ce ukÅ‚ady scalone. PozostaÅ‚e modele posiadajÄ… różnego typu radiatory: od najprostszych, Å›ciÅ›le przylegajÄ…cych do powierzchni caÅ‚ej pÅ‚ytki drukowanej (np. Patrioty LLK) poprzez dziurkowane zapewniajÄ…ce wentylacjÄ™ na wzór najwydajniejszych samochodowych tarcz hamulcowych (jak w modelu OCZ SLI Ready Edition), aż po moduÅ‚y G.Skill PI bÄ…dź Patriot Viper wyposażone w specjalne grzebienie wyciÄ…gniÄ™te ponad moduÅ‚y odprowadzajÄ…ce ciepÅ‚o na powierzchniÄ™.
Ewenementem sÄ… natomiast pamiÄ™ci OCZ Reaper HPC korzystajÄ…ce z rurek z cieczÄ…. PamiÄ™ci z radiatorami majÄ… jednÄ… istotnÄ… wadÄ™. Gdy sÄ… zainstalowane w pÅ‚ycie gÅ‚ównej to przylegajÄ… ciasno do siebie. Tak dzieje siÄ™ w przypadku montażu moduÅ‚ów OCZ Reaper HPC gdzie wÅ‚ożenie 4 moduÅ‚ów na raz jest iÅ›cie wyczynowym osiÄ…gniÄ™ciem.


Buńczuczne nalepki na radiatorach
WÅ›ród testowanych tutaj modeli wiÄ™kszość dysponuje opóźnieniami typu 4-4-4-12 T2, przy czÄ™stotliwoÅ›ci 800MHz.
CzÄ™sto jednak siÄ™ zdarza że mimo nalepek informujÄ…cych o zastosowanych timingach pÅ‚yta gÅ‚ówna potrafi sama ustawić wolniejsze parametry, ponieważ odczytuje je z profilu SPD.

Z drugiej strony jeÅ›li dany producent gwarantuje nam że dany model pamiÄ™ci bÄ™dzie pracowaÅ‚ z krótszymi opóźnieniami to w takim wypadku deklaruje siÄ™ że tak bÄ™dzie.
Zapewne będzie trzeba wtedy ręcznie ustawić takowe parametry w BIOSIE - w odpowiednich opcjach temu służących.
Dlatego ważnym jest aby producent umieszczał na opakowaniu - najlepiej na samym module RAM informacje gwarantowanych możliwościach danego modułu RAM.
W tym miejscu należy obowiÄ…zkowo zaznaczyć że standard JEDEC definiujÄ…cy parametry pracy okreÅ›la wartość napiÄ™cia zasilajÄ…cego na poziomie 1.8-1.9v. Jest to niezwykle istotny fakt kiedy dane nam jest korzystać z taÅ„szych pÅ‚yt gÅ‚ównych które nie pozwalajÄ… na zmianÄ™ napiÄ™cia zasilajÄ…cego.
W ich przypadku zastosowanie chociażby moduÅ‚ów OCZ Reaper HPC 800MHz 4-4-4-12 2.3v spowoduje pogorszenie osiÄ…gów, oraz co bardziej przykre - nie pozwoli nam na uruchomienie naszego komputera.
Profile EPP
EPP to skrót od Enhanced Performance Profile.
NajproÅ›ciej ujmujÄ…c, jest to zbiór odgórnie ustalonych parametrów pracy pamiÄ™ci, które po aktywowaniu EPP w BIOS pÅ‚yty gÅ‚ównej, zostajÄ… automatycznie ustawiane.
W odróżnieniu od SPD (Serial Presence Detect), który także zawiera zestaw informacji (timingów) dla danej czÄ™stotliwoÅ›ci pracy, które pÅ‚yta wprowadza automatycznie, zgodnie ze wzorcem, zapisana jest tu także zalecana wartość napiÄ™cia (dobierane przez platformÄ™) oraz CR (Command Rate).
Poza tym EPP, identycznie jak SPD, zawiera również dane na temat podstawowych timingów. Historia Enhanced Performance Profile jest dosyć nowa.
Technologia ta zostaÅ‚a opracowana przez firmÄ™ Corsair i nVidia. Dodatkowe informacje zapisane sÄ… w pamiÄ™ci EEPROM, standardowo znajduje siÄ™ w niej jedynie SPD, a ponad poÅ‚owa jej caÅ‚kowitej pojemnoÅ›ci: 256 bajtów marnuje siÄ™.
Cel wprowadzenia EPP wydaje siÄ™ dosyć jasny. Organizacja standaryzacyjna JEDEC, nie uznaÅ‚a do tej pory ukÅ‚adów taktowanych z czÄ™stotliwoÅ›ciÄ… powyżej 800MHz jako standard dla moduÅ‚ów. EPP jest pod tym wzglÄ™dem ujednoliceniem i gwarancjÄ…, że pamiÄ™ci taktowane przykÅ‚adowo z zegarem 1000MHz, bÄ™dÄ… wspóÅ‚pracowaÅ‚y z naszÄ… pÅ‚ytÄ…. OczywiÅ›cie należy w tym wypadku dodać, że jedynie ukÅ‚ady nForce 590SLI i nowsze ze stajni nVidia, gwarantujÄ… wsparcie dla EPP.
Niezbędne jest także aby BIOS wspierał EPP.
Reasumując - do poprawnego działania Enhanced Performance Profile muszą zostać spełnione trzy warunki: pamięć EPP, chipset obsługujący profile oraz BIOS płyty.
PamiÄ™ci posiadajÄ…ce nadmiarowe informacje EPP oznaczane sÄ… czÄ™sto przez producentów jako SLI-Ready.
Układ SPD
SPD (Serial Presence Detect) to niewielki ukÅ‚ad EEPROM na każdym z moduÅ‚ów pamiÄ™ci. Jego pojemność to 256 bajtów.
Producent pamiÄ™ci, zgodnie z zaleceniami JEDEC, zapisuje w SPD informacje na temat parametrów pamiÄ™ci (wielkość, czÄ™stotliwość, timingi, napiÄ™cie), datÄ™ wytworzenia, numer seryjny, nazwÄ™ moduÅ‚u oraz swojÄ…. W przypadku pamiÄ™ci standardowych sÄ… to zarówno domyÅ›lne, jak i nominalne parametry jej pracy.
Natomiast pamiÄ™ci wyczynowe czÄ™sto w SPD majÄ… zapisane dużo sÅ‚absze parametry pracy niż te, które deklaruje producent.
W ten sposób pamięć ustawia swoje parametry na niższe, by zapewnić kompatybilność pracy przy pierwszym uruchomieniu.
Dlatego też, by móc skorzystać z peÅ‚nej wydajnoÅ›ci, pamiÄ™ciom należy rÄ™cznie ustawić parametry.
Kompatybilność
Pomimo obecnoÅ›ci standardów może okazać siÄ™, że dana pamięć nie do koÅ„ca poprawnie wspóÅ‚pracuje z naszÄ… pÅ‚ytÄ… gÅ‚ównÄ…. Dotyczy to przede wszystkim pamiÄ™ci wyczynowych, które pracujÄ… z wyższymi taktowaniami niż te, okreÅ›lone w standardach JEDEC.
Również podczas produkcji pamiÄ™ci stosuje siÄ™ drobne modyfikacje w budowie moduÅ‚ów DIMM tak, by uzyskać jak najwyższÄ… wydajność, a by jednak nadal byÅ‚y one kompatybilne. Jednak nie w każdym przypadku tak jest. Producenci pÅ‚yt gÅ‚ównych testujÄ… moduÅ‚y pamiÄ™ci i modyfikujÄ… odpowiednio BIOS-y pÅ‚yt gÅ‚ównych tak, by zagwarantować poprawnÄ… wspóÅ‚pracÄ™ pamiÄ™ci.

Warto przeczytać:
Do góry

419145
16

17
Komentarze
2009-12-13 12:13:39
2009-12-13 12:22:33
2009-12-13 12:51:22
2009-12-13 13:01:14
2009-12-13 13:36:39
2009-12-13 15:13:24
2009-12-13 15:23:51
Mateusz napisał:
Świetny test! Brakowało mi już od jakiegoś czasu rzetelnego porównania pamięci DDR2. One nadal żyją i pewnie sporo czasu minie zanim DDR3 opanuje totalnie rynek.
Wielkie dzięki :D, szkoda tylko że poniekąd dzięki tej wytężonej pracy spaliłem sobie płyte z platformy testowej :) le to poniekąd moja wina była.
2009-12-13 19:30:15
Na twoi miejscu dodał bym do wszystkich wykresów opis więcej=lepie bądź mniej=lepiej- nie każdy to wie. A poza tym szkoda, że nie było w teście goodramów pro 900mhz- można by zaliczyć do tej kategorii.
A tak w ogóle fajny tekst
2009-12-13 22:45:27
Adonim napisał:
Na uwagę zasługuje tu niezwykle wysoki potencjał OC modelu G.Skill PI na opóźnieniach cl4 sięgający ponad 1000MHz.
2009-12-13 23:04:11
mis456 napisał:
Miałem nie komentować ale co tam :)
Na twoi miejscu dodał bym do wszystkich wykresów opis więcej=lepie bądź mniej=lepiej- nie każdy to wie. A poza tym szkoda, że nie było w teście goodramów pro 900mhz- można by zaliczyć do tej kategorii.
A tak w ogóle fajny tekst
To juz wina naczelnego :0 ze brak było takich marek jak: A-Data, Corsair, GoodRAM, czy Kingston. Ale część z nich bedzie w teście DDR3 :). Co do tych tabel to pomyśle i pozmieniam coś tu i tam jak już.
zobacz wszystkie komentarze |
16