Kontrast - niedoceniany parametr projektora

Przy wyborze projektora należy zwrócić uwagÄ™ na wiele parametrów. Potencjalni nabywcy najczęściej szukajÄ… projektora o najwiÄ™kszej jasnoÅ›ci. Ilość ANSI lumenów jest ważna, zwÅ‚aszcza w przypadku projektorów biznesowych, za pomocÄ… których prezentacje wyÅ›wietlane sÄ… czÄ™sto w dzieÅ„, przy mocnym Å›wietle otoczenia. Jednak drugim bardzo ważnym parametrem, czÄ™sto pomijanym przy wyborze, jest kontrast.

Czemu kontrast jest tak ważny?
WedÅ‚ug definicji, kontrast to różnica w jasnoÅ›ci najjaÅ›niejszego piksela obrazu do najciemniejszego piksela.
Innymi słowy, projektor o wysokim kontraście potrafi wygenerować głęboki czarny kolor oraz wyraźnie detale na ciemnym obrazie. Wysoki kontrast nadaje głębię i powoduje, że dwuwymiarowy obraz sprawia wrażenie przestrzennego.

Rodzaje kontrastu
W przypadku projektorów wielkość kontrastu podaje siÄ™ najczęściej na dwa sposoby. Trzeci z nich – kontrast dynamiczny – dotyczy gÅ‚ównie projektorów LCD:

• Kontrast (on/off) – jest to stosunek jasnoÅ›ci obrazu caÅ‚kowicie biaÅ‚ego (full on) do caÅ‚kowicie czarnego (full off). ZaletÄ… tej metody pomiaru jest wyeliminowanie Å›wiatÅ‚a pÅ‚ynÄ…cego z otoczenia.

• Kontrast ANSI – jest to kontrast zmierzony za pomocÄ… szachownicy zÅ‚ożonej z 16 biaÅ‚ych i czarnych prostokÄ…tów. Jasność pól jest mierzona jednoczeÅ›nie, nastÄ™pnie Å›rednia jasność pól biaÅ‚ych jest dzielona przez Å›redniÄ… jasność pól czarnych. Wartość uzyskana dziÄ™ki tej metodzie jest bliższa rzeczywistej niż w przypadku kontrastu on/off. Minusem tej metody jest brak uwzglÄ™dnienia Å›wiatÅ‚a z otoczenia, które może zakÅ‚ócać wyniki pomiaru.

• Kontrast dynamiczny – stosowany tylko przy projektorach typu LCD (w dzisiejszych projektorach DLP nie stosuje siÄ™ dynamicznych przesÅ‚on). Metoda ta zostaÅ‚a wprowadzona ze wzglÄ™du na ograniczenia technologii LCD – w tego typu projektorach Å›wiatÅ‚o zawsze w niewielkim stopniu jest wyÅ›wietlane przez lampÄ™. Wynikiem tego zjawiska jest obniżenie wartoÅ›ci kontrastu. Sposobem na jego podwyższenie jest zastosowanie dynamicznej przesÅ‚ony. W przypadku wyÅ›wietlania ciemnej sceny przesÅ‚ona przymyka siÄ™ i z lampy wydostaje siÄ™ mniej Å›wiatÅ‚a, dziÄ™ki temu ciemny obraz jest jeszcze ciemniejszy. W przypadku jasnej sceny przesÅ‚ona otwiera siÄ™ i przepuszcza wiÄ™cej Å›wiatÅ‚a.

Każda z metod ma swoje plusy i minusy. Należy jednak pamiÄ™tać, że dla tego samego projektora wartoÅ›ci mierzone różnymi metodami mogÄ… mieć diametralnie inne wartoÅ›ci. Wartość kontrastu on/off bÄ™dzie wiÄ™ksza niż mierzonego metodÄ… ANSI, a wielokrotnie wiÄ™ksza może być wartość kontrastu dynamicznego.

PrzykÅ‚adowo, wiÄ™kszość projektorów kinowych w przedziale cenowym 3000-4000 zÅ‚ o parametrach FullHD, 3D, 1500-2000 ANSI lumenów posiadawg. specyfikacji kontrast w okolicach 10 000:1. Jest to jednak wartość kontrastu dynamicznego, podczas gdy kontrast ANSI wynosi 500-800:1.

Jakiej wartości kontrastu szukać?
Wartość kontrastu, jakiej powinniÅ›my szukać w dużej mierze zależy od profilu zastosowania. Generalnie już projektor o wartoÅ›ci 500:1 (ANSI) potrafi wyÅ›wietlić wyraźny obraz. TakÄ… wartoÅ›ciÄ… cechowaÅ‚y siÄ™ projektory kinowe stosowane w pierwszej dekadzie XXI wieku. Obecnie nawet projektory kieszonkowe potrafiÄ… wyÅ›wietlić obraz o wiÄ™kszym kontraÅ›cie. PrzykÅ‚adem może być projektor kieszonkowy Philips PicoPix 2480, który generuje obraz o relatywnie niewielkiej jasnoÅ›ci 80 lumenów, ale wartość kontrastu ANSI wynosi 1000:1. DziÄ™ki temu obraz generowany przez niego jest bardzo szczegóÅ‚owy.

W przypadku projektorów biurowych, gdy duża część wyÅ›wietlanych prezentacji wyÅ›wietlana jest w dzieÅ„ wartość kontrastu powinna wynosić co najmniej 1000:1.

Do wyÅ›wietlenia szczegóÅ‚owego obrazu w zaciemnionym pomieszczeniu wystarczajÄ…cy jest kontrast na poziomie 800:1.

Jak poprawić jakość wyświetlanego obrazu?

Niezależnie od parametrów projektora, jakość obrazu wyÅ›wietlanego przez projektor można poprawić przez kilka prostych czynnoÅ›ci.

Dostosowanie ustawieÅ„ – praktycznie każdy nowoczesny projektor posiada szereg ustawieÅ„, które pozwalajÄ… na polepszenie jakoÅ›ci obrazu. Zwykle sÄ… to tryby wyÅ›wietlania obrazu (dynamiczny, kinowy, naturalny, sportowy itp.) CzÄ™sto też można dokonać korekcji koloru Å›ciany, dziÄ™ki której wyÅ›wietlane kolory sÄ… bardziej naturalne.

Unikanie korekcji trapezowej – korekcja geometrii obrazu jest przydatnÄ… funkcjÄ…, zwÅ‚aszcza, jeÅ›li nie ma możliwoÅ›ci ustawienia projektora na wprost ekranu. Powoduje jednak znieksztaÅ‚cenie obrazu, zwÅ‚aszcza na jego bokach, wynikajÄ…ce z rozciÄ…gania poszczególnych pikseli. Przy dÅ‚uższym oglÄ…daniu może to powodować zmÄ™czenie oczu.

Zaciemnienie pomieszczenia – podstawowe zalety wyÅ›wietlania w pomieszczeniu z niewielkÄ… iloÅ›ciÄ… Å›wiatÅ‚a zewnÄ™trznego to wiÄ™ksza jasność i kontrast obrazu. Dodatkowe zalety to możliwość zmniejszenia maksymalnej jasnoÅ›ci projektora, co obniża poblask i powoduje, że lampa mniej siÄ™ grzeje.